Bekijk het laatste nieuws op onze coronapagina, ontdek meer over vaccineren en lees meer info voor zorg- en onderwijsprofessionals. Lees op onze dienstverleningspagina welke maatregelen er gelden tijdens een afspraak met GGD Fryslân.

Laatste nieuws en cijfers

De actuele cijfers van Fryslân

Sinds vrijdag 12 november plaatsen we hier als GGD geen 'eigen Friese cijfers' meer, maar verwijzen we door naar het coronadashboard van de Rijksoverheid, toegespitst op Veiligheidsregio Fryslân. Dit overzicht wordt dagelijks bijgewerkt, met het RIVM als belangrijkste bron en daarnaast ook met data uit de systemen van de ziekenhuizen en de GGD’en.

Deze cijfers lopen synchroon met de statistieken die we hier eerder vermeldden, maar worden iets later op de dag bijgewerkt door het RIVM. De dagelijkse cijfers van het RIVM worden om 15.15 uur gepubliceerd en zijn vanaf 15.20 uur dagelijks te bekijken via het coronadashboard van de Rijksoverheid. Het kan zijn dat dit soms – vanwege technische problemen – wat later op de dag is. Voor vragen over de cijfers verwijzen we graag naar

Laatste nieuwsberichten

Zwangere vrouwen die corona krijgen hebben een groter risico op ernstige ziekte en opname op de intensive care dan vrouwen die niet zwanger zijn. Ook is de kans op een vroeggeboorte van de baby groter dan normaal. Laat je daarom als zwangere vaccineren of boosteren. Dat is het advies van verloskundigen, gynaecologen en (huis)artsen. Tijdens een online bijeenkomst op 13 januari zijn ongeveer 200 zorgverleners die zwangere vrouwen begeleiden bijgepraat over de meest actuele en juiste informatie, zodat zij zwangeren goed en op maat kunnen informeren.

De helft van de zwangere vrouwen in Nederland is nog niet gevaccineerd tegen corona. De meesten van hen durven dit niet uit angst dat dit henzelf of hun baby in gevaar brengt. Het blijkt echter dat zwangere vrouwen die niet gevaccineerd zijn tegen corona juist meer risico hebben op een ernstig verloop van de ziekte. Als deze vrouwen op de intensive care terechtkomen is de kans groter dat de baby eerder geboren moet worden. Te vroeg geboren baby’s moeten vaak in de couveuse en zijn extra kwetsbaar.

Prof. Dr. Jelle Stekelenburg, Gynaecoloog: ‘We zien waar het gaat om zwangeren met corona op de verpleegafdeling en de intensive care bijna alleen maar  vrouwen die niet gevaccineerd zijn.’

Vaccineren is veilig

Inmiddels zijn wereldwijd grote aantallen zwangere vrouwen gevaccineerd en is hier veel onderzoek gedaan. Er zijn geen nadelige gevolgen voor de zwangerschap en voor het kind. Zwangeren die gevaccineerd zijn worden niet of nauwelijks opgenomen in het ziekenhuis. Er is geen verhoogde kans op een miskraam. De baby wordt zelfs extra beschermd doordat deze, tijdens de zwangerschap via de placenta en na de geboorte via de moedermelk, antistoffen tegen het coronavirus krijgt. Het is belangrijk dat zwangere vrouwen dit weten en dat ze goed geïnformeerd worden over de voordelen van vaccinatie en de risico’s van niet vaccineren. Op basis daarvan kunnen zij zelf een weloverwogen keuze maken.

Prof. Dr. Anke Huckriede, Hoogleraar Vaccinologie: ‘Vaccins beschermen de moeder tegen ernstige ziekte en beschermen haar ongeboren kind. De baby heeft minder kans om ook besmet te worden en dat is belangrijk omdat het kind zelf die afweerstoffen nog niet heeft.’

Vaccineren tegen corona kan in alle fases van de zwangerschap. Na een prik kunnen milde en kortdurende klachten ontstaan. Dit is voor zwangere vrouwen niet anders dan voor niet-zwangeren. Dit betekent dat het lichaam actief is en afweerstoffen maakt.

Verloskundige Irma Bax : ’Als zwangere vrouw wil je boven alles dat je kind veilig en beschermd is. Stel je vragen aan je verloskundige of gynaecoloog. Vertel waar je over twijfelt of bang voor bent. Wat je keuze over vaccinatie ook is, je krijgt altijd dezelfde zorg.’

Hulp bij maken van keuze

Ben je zwanger of wil je zwanger worden? Stel je vragen aan je verloskundige, gynaecoloog of huisarts. Je kunt ook bellen met de Twijfeltelefoon (telefoonnummer 088-7 555 777, dagelijks van 8.30 -16.30 uur en in meerdere talen beschikbaar). Om zo een weloverwogen keuze te maken.

Forse toename besmettingen door omikron, meer testcapaciteit en prikken zonder afspraak op alle Friese priklocaties 

6131 Friezen testten deze week positief op COVID-19, tegen 3567 in de eerste week van 2022. De stijging die vorige week inzette, zet deze week daarmee fors door. Inmiddels is in de testmonsters uit Fryslân de omikronvariant vastgesteld. De snelle stijging van deze week hangt direct samen met de besmettelijkheid van deze variant. De ziekenhuisbezetting nam nog steeds af. In Fryslân zijn in de tweede week van 2022 37.742 boostervaccinaties gezet. In totaal kregen tot nu toe 268.356 Friezen de boosterprik.   

Veel besmettingen bij 12-18 jarigen, boostereffect bij 60+ 

In de leeftijdsgroep van 12 jaar tot 30 jaar is opnieuw een forse stijging van het aantal besmettingen te zien. Daarbinnen stijgt de groep van 12 tot 18 jaar extra hard, met een stijging van bijna 80% in een week tijd. Opvallend is de daling in de groep van 60 jaar en ouder. Deze groep is inmiddels grotendeels geboosterd en het boostervaccin is inmiddels volledig werkzaam. Dat is goed terug te zien in de cijfers. Je kunt hier spreken van het 'boostereffect'. Opvallend is ook dat uit het bron- en contactonderzoek blijkt dat er nauwelijks meer besmettingen bij de cliënten van de verpleeg- en verzorgingshuizen en in de thuiszorg plaatsvinden. Ook deze groep is bijna volledig geboosterd. Opvallend zijn de toenemende besmettingen onder het zorgpersoneel, werkzaam in deze sectoren. Dat hangt samen met de eerder genoemde hoge besmettingscijfers in de leeftijdscategorie 18-30 jaar. Veel van de medewerkers bevinden zich in deze categorie. Besmettingen per leeftijdscategorie in schema, afgezet tegen vorige week: 

  30 dec. tot en met 5 jan. 6 jan. tot en met 12 jan.  
0-4 jaar 55 48 -12,7%
4-12 jaar 269 363 34,9%
12-18 jaar 359 644 79,4%
18-30 jaar 1341 2235 66,7%
30-40 jaar 586 790 34,8%
40-50 jaar 526 780 48,3%
50-60 jaar 587 857 46,0%
60-70 jaar 180 133 -26,1%
70+ jaar 188 161 -14,4%

Prikken zonder afspraak op alle priklocaties 

Deze week zijn tot en met donderdag 37.000 extra prikken (boostervaccinaties) gezet. Vanaf deze week is het mogelijk op alle priklocaties in Fryslân zonder afspraak te vaccineren.  

Vaccinatie voor kinderen van 5 tot 11 jaar 

Deze week start op advies van het OMT het vaccineren van kinderen van 5 tot 11 jaar. De kinderen ontvangen hiervoor een uitnodigingsbrief. Vaccineren van kinderen doet GGD Fryslân alleen op afspraak. Dit is niet mogelijk op vrije inloop.  

Testcapaciteit uitgebreid, twee nieuwe testlocaties 

Met het oog op de snelle verspreiding van de omikronvariant heeft GGD Fryslân deze week de testcapaciteit uitgebreid. In Sondel in de gemeente Súdwest-Fryslân werd een nieuwe locatie geopend en op korte termijn zal in het Noordwesten van de provincie een tweede nieuwe locatie worden geopend. Hiermee hoopt GGD Fryslân de drempel voor het testen te verlagen en de reistijd te verkorten.  

De cijfers    

De afgelopen zeven dagen zijn 17.933 coronatests afgenomen bij inwoners van Fryslân, tegen 13.916 in de laatste week van vorig jaar. Het vindpercentage is gedaald van 33,9 naar 29,9. Het totaal aantal prikken staat nu op 1.023.521. Ruim 268.000 daarvan zijn boosterprikken.  

Het totaal aantal door de GGD geregistreerde besmettingen komt met de 6131 van deze week op 106.912.  Het aantal coronapatiënten in de ziekenhuizen daalde van 36 op 6 januari naar 30 personen op 13 januari. Vorige week lagen er vijftien mensen op de IC, deze week veertien. 

Gemeenten   

In alle Friese gemeenten nam het aantal besmettingen toe. De gemeentelijke besmettingscijfers (tussen haakjes vorige week): Leeuwarden 1400 (809), Súdwest-Fryslân 951 (558),  De Fryske Marren 544 (288), Smallingerland 431 (315), Heerenveen 403 (250), Waadhoeke 324 (175),  Noardeast-Fryslân 526 (258), Opsterland 181 (134), Tytsjerksteradiel 384 (160), Achtkarspelen 196 (153), Dantumadiel 224 (131), Harlingen 103 (94), Ooststellingwerf 164 (88), Weststellingwerf 196 (109), Terschelling 68 (38), Vlieland 18 (1), Ameland 7 (5), en Schiermonnikoog 11 (1).    

GGD Fryslân neemt vanaf maandag 17 januari een nieuwe corona-testlocatie in gebruik in Sondel. De locatie bevindt zich in het oude schoolgebouw aan de Jacobus Boomsmastraat 23. Het is de achtste testlocatie van de GGD in Fryslân.

Naast Sondel heeft GGD Fryslân testlocaties in Leeuwarden, Drachten, IJlst, Kollum, Heerenveen, Oosterwolde en Dokkum. De testlocatie krijgt vier teststraten. In totaal kunnen maximaal 480 mensen per dag worden getest. De testlocatie in Sondel is alleen geopend op afspraak (via coronatest.nl, 0800-1202 of voor zorg- en onderwijsmedewerkers 0800-8101). Hoe lang de testlocatie nodig is, hangt af van de ontwikkelingen rondom het coronavirus. 

In heel Fryslân is het met ingang van aanstaande woensdag 12 januari 12.00 uur mogelijk om een extra prik (boostervaccinatie) te halen zonder van tevoren een afspraak te maken. Eerder gold deze zogeheten vrije inloop voor de extra prik alleen nog voor de XXL-locatie WTC te Leeuwarden en de vaccinatielocatie in Drachten. Voorwaarde voor het halen van de boostervaccinatie is wel dat de laatste coronavaccinatie minimaal drie maanden geleden was of dat men minimaal drie maanden geleden genezen is van een coronabesmetting. De vrije inloop geldt alleen voor 18 jaar en ouder.

Capaciteit goed benutten

GGD Fryslân heeft ingezet op zoveel mogelijk vaccinatiecapaciteit om half januari alle Friese inwoners van 18 jaar en ouder van een boosterprik te kunnen voorzien. Omdat de capaciteit niet volledig wordt benut, is de mogelijkheid voor vrije inloop ontstaan. Een afspraak maken is overigens nog steeds mogelijk, maar wil je liever zonder afspraak, dan ben je vanaf woensdagmiddag 12 januari welkom in alle Friese GGD-locaties: Dokkum, Sneek, Heerenveen, Drachten en Leeuwarden. De adressen en openingstijden verschillen per locatie en staan op de website van GGD Fryslân. Vrije inloop is mogelijk tot een uur voor sluitingstijd. Het kan zijn dat mensen te maken krijgen met enige wachttijd.  

Afspraak afzeggen niet nodig 

De vrije inloop is voor iedereen vanaf 18 jaar en ouder en geldt voor de extra prik (boostervaccinatie), maar ook voor een eerste of een tweede prik.
Wie al een afspraak heeft staan kan daar gebruik van maken op de afgesproken locatie. Wie toch liever gebruik wil maken van de vrije inloop, hoeft de oude afspraak niet om te boeken of af te zeggen. De oude afspraak wordt namelijk ter plekke uit het systeem gehaald. 

Coronabesmettingen nemen weer toe, boosterprik zonder afspraak in Drachten en Leeuwarden.  

3567 Friezen testten deze week positief op COVID-19, tegen 3072 in de laatste week van 2022. Na weken van dalende besmettingen stijgen de cijfers nu weer. De ziekenhuisbezetting nam nog af. Het aantal gezette vaccinaties stijgt sterk dankzij de versnelde boostercampagne. In Fryslân zijn in de eerste week van 2022 68.623 boostervaccinaties gezet. Vorige week waren dat 60.010. Inmiddels heeft meer dan de helft van de Friezen die in aanmerking komen voor een boosterprik, de extra prik ontvangen.  

Sterke stijging bij 18-29 jarigen

Opvallend is een sterke stijging van het aantal tests en de gevonden besmettingen in de eerste week van januari. Met name de leeftijdsgroep 18-29 jaar liet een stijging van liefst 75% zien. Landelijk was deze stijging al een week eerder zichtbaar. Deels zijn de toegenomen besmettingen te verklaren doordat mensen elkaar besmet hebben bij de kerstdagen en oudejaarsavond. Deels is de stijging een aanwijzing voor de aanwezigheid van de omikronvariant van het coronavirus, alhoewel die nog niet officieel is vastgesteld in de tot nu toe onderzochte Friese monsters. De stijging van het aantal besmettingen en tegelijkertijd de daling van de ziekenhuisbezetting is een aanwijzing voor het aanzwellen van de omikronvariant en tegelijkertijd de demping van de deltavariant van het virus.   

Boostervaccinaties zonder afspraak 

Deze week zijn tot en met donderdag 68.623 extra prikken (boostervaccinaties) gezet. In de XXL-locatie in Leeuwarden (29.318 prikken) en de locatie in Drachten (15.611 prikken) is het sinds deze week als eerste locaties in Nederland mogelijk om zonder afspraak een boostervaccinatie te krijgen. Voorwaarde daarvoor is dat de laatste vaccinatie of coronabesmetting drie maanden geleden is. Naast de ruime aandacht voor dit feit in de Friese media kon GGD Fryslân ook op veel landelijke aandacht voor het boosteren zonder afspraak rekenen, onder andere in het NOS-Journaal, in Nieuwsuur en bij Hart van Nederland. Als gevolg daarvan kwamen er mensen uit onder andere Groningen, Overijssel en Gelderland een Friese boosterprik halen. In totaal haalden ruim 10.000 mensen hun boosterprik zonder afspraak. Belangstelling voor de boosterprik zonder afspraak?  Informatie over de actuele drukte en de openingstijden vind je op www.ggdfryslan.nl/vrijeinloop.  

De cijfers    

De afgelopen zeven dagen zijn 13.916 coronatests afgenomen bij inwoners van Fryslân, tegen 10.006 in de laatste week van vorig jaar. Het vindpercentage steeg van 27,8 naar 33,9. Het totaal aantal prikken staat nu op 910.840. 237.344 daarvan zijn boosterprikken.  

Het totaal aantal door de GGD geregistreerde besmettingen komt met de 3567 van deze week op 100.781. Er zijn drie overlijdens doorgegeven, tegen vorige week zeven. Het aantal coronapatiënten in de ziekenhuizen daalde van 56 vorige week maandag naar 36 personen op 6 januari. Vorige week lagen er zestien mensen op de IC, deze week vijftien.  

Gemeenten   

In 14 van de 18 Friese gemeenten nam het aantal besmettingen toe. De gemeentelijke besmettingscijfers (tussen haakjes vorige week): Leeuwarden 809 (602), Súdwest-Fryslân 558 (444),  De Fryske Marren 288 (265), Smallingerland 315 (257), Heerenveen 250 (241), Waadhoeke 175 (223),  Noardeast-Fryslân 258 (201), Opsterland 134 (181), Tytsjerksteradiel 160 (144), Achtkarspelen 153 (141), Dantumadiel 131 (104), Harlingen 94 (83), Ooststellingwerf 88 (82),  Weststellingwerf 109  (77), Terschelling 38 (16) Vlieland 1 (2), Ameland  5 (9), en Schiermonnikoog 1 (0).    

Kijk voor meer nieuws over corona in ons